Đi lễ Khai ấn Đền Trần bằng xe ghép: đặt xe, giờ giấc, lưu ý

Trong cả năm chạy tuyến Hà Nội - Nam Định, có đúng một đêm mà đội điều phối của Xe Ghép Hà Nội Nam Định phải khoá sổ nhận khách sớm hơn thường lệ cả tuần: đêm Khai ấn Đền Trần. Không phải vì nhà xe làm giá, mà vì tới một lúc nào đó thì xe hết thật, tài xế hết thật, nhận thêm khách chỉ là hứa liều.

Bài này viết cho người lần đầu đi lễ Khai ấn từ Hà Nội, và chỉ nói những thứ rất đời: đặt xe lúc nào thì còn chỗ, xe dừng được tới đâu, đêm đó đi lối nào đỡ tắc, và đoạn nào bạn buộc phải cuốc bộ dù trả bao nhiêu tiền cũng vậy.

Khai ấn Đền Trần là đêm nào, diễn ra ở đâu

Lễ Khai ấn diễn ra đêm 14 rạng 15 tháng Giêng âm lịch, nghi lễ chính cử hành vào giờ Tý — tức quãng nửa đêm. Đây là lễ hội gắn với nhà Trần, mang ý nghĩa mở đầu một năm làm việc mới; nhiều người tin xin được ấn đầu năm thì công danh hanh thông. Tin hay không là chuyện mỗi người, nhưng sức hút của nó thì đo được: đêm đó cả vùng Lộc Vượng không còn chỗ đặt chân.

Đền Trần nằm ở Lộc Vượng, cửa ngõ phía bắc TP Nam Định, sát khu vực Mỹ Lộc — tức gần như ngay trên trục đường bạn đi tới. Xe từ Phủ Lý theo QL21B xuôi về là gặp Mỹ Lộc, rồi Lộc Vượng, rồi mới tới trung tâm Thành Nam. Nghĩa là bạn tới Đền Trần trước khi vào thành phố, không phải vào thành phố rồi vòng ngược ra. Nhiều khách hình dung ngược nên hay tính sai giờ.

Một lưu ý thành thật ngay từ đầu: lịch chi tiết của lễ và phương án phân luồng mỗi năm một khác, do ban tổ chức công bố trước. Mấy năm gần đây ấn được phát từ rạng sáng ngày 15 chứ không phát ngay lúc khai ấn, nên cảnh chen nhau lúc nửa đêm đã bớt nhiều. Bạn vẫn nên kiểm tra lịch chính thức của năm mình đi thay vì tin vào một bài trên mạng, kể cả bài này.

Một đêm Khai ấn nhìn từ ghế lái

Dưới đây là nhịp của đêm 14 theo đúng thứ tự tài xế chạy tuyến trải qua. Nắm được nó, bạn tự chọn được giờ đi hợp với sức mình.

Từ chiều 14: đường bắt đầu đặc dần

Ngay từ đầu giờ chiều, xe khắp nơi đã dồn về. Cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ chiều về Nam vẫn chạy được, nhưng hai chỗ hay nghẽn là trạm thu phí Cầu Giẽ và nút Liêm Tuyền. Từ Liêm Tuyền về Lộc Vượng chỉ hơn hai chục cây, ngày thường chạy loáng cái, chiều 14 có thể mất gấp đôi gấp ba.

Đêm giờ Tý: vùng quanh đền đóng lại

Càng gần nửa đêm, vòng cấm quanh đền càng nới rộng. Đây là điểm mấu chốt của cả bài: không chiếc xe nào đỗ được sát cổng đền vào giờ đó, kể cả xe bao trọn chuyến. Khách xuống ở vành ngoài rồi đi bộ vào, quãng ấy dài ngắn tuỳ năm, tuỳ giờ bạn tới.

Rạng sáng 15: dòng người đổi chiều

Sau lễ, dòng người đổ về, và đây là lúc khó bắt xe nhất cả đêm. Ai cũng muốn về cùng lúc, cùng một khu, trong khi xe chưa tiếp cận vào được. Khách đặt trước có tài xế gọi hẹn điểm đón; khách chưa đặt thì đứng giữa biển người bấm điện thoại lúc ba giờ sáng, trời tháng Giêng còn rét.

Vì sao dịp này phải đặt xe trước 3 - 7 ngày

Ngày thường, tuyến Hà Nội - Nam Định đặt trước 2 - 3 tiếng là thoải mái, cuối tuần thì trước một ngày. Riêng Khai ấn, con số là 3 đến 7 ngày — không phải câu nói cho có để hối khách chốt đơn.

Lý do nằm ở chỗ đêm đó xe không thể quay vòng như bình thường. Ngày thường một xe chạy Hà Nội - Nam Định đi về được hai, ba lượt, nên năng lực chở khách lớn hơn số xe rất nhiều. Đêm Khai ấn thì khác: xe đưa khách xuống, không đỗ được gần, phải nằm chờ ở vành ngoài mấy tiếng để đón chính khách ấy về. Một xe gần như chỉ phục vụ được một nhóm khách cho cả đêm. Năng lực của cả đội vì thế co lại còn đúng bằng số đầu xe.

Cộng thêm chuyện tài xế thức trắng đêm, hôm sau nghỉ, nên không phải ai cũng nhận chuyến; điều phối cần vài ngày để chốt đủ người. Lời khuyên thật lòng:

• Đặt trước 5 - 7 ngày nếu đi nhóm đông, cần xe 7 chỗ hoặc 16 chỗ. Xe lớn ít hơn xe nhỏ nhiều, hết trước là chuyện thường.
• Đặt trước 3 - 5 ngày nếu đi lẻ một hai người và chấp nhận linh hoạt giờ giấc.
• Đặt cả chiều về ngay từ đầu. Đây là mục hay bị bỏ quên nhất, và cũng là mục gây khổ nhất lúc rạng sáng.
• Gọi sớm cả khi chưa chốt chắc. Giữ chỗ rồi huỷ trước hai tiếng thì không mất phí; gọi vào chiều 14 thì thường chỉ nhận được lời xin lỗi.

Bảng giá xe dịp Khai ấn

Giá dưới đây là mặt bằng chung của tuyến, đã gồm xăng, phí cầu đường và phí cao tốc. Đền Trần thuộc vùng TP Nam Định - Mỹ Lộc nên áp đúng khung chặng đó.

Giá tham khảo chặng Hà Nội - Đền Trần (Lộc Vượng)

Hình thức	Giá	Ghi chú
Xe ghép theo ghế	200.000đ - 250.000đ/khách	Đón tận nhà tại Hà Nội, trả tới vành ngoài khu lễ hội
Bao xe 4 chỗ, một chiều	900.000đ - 1.200.000đ/chuyến	Đi thẳng, chủ động giờ
Bao xe 7 chỗ, một chiều	1.100.000đ - 1.400.000đ/chuyến	Hợp nhóm 5 - 6 người
Bao xe 16 chỗ, một chiều	2.000.000đ - 2.800.000đ/chuyến	Hợp đoàn công ty, hội đồng hương
Phí giữ xe chờ	80.000đ - 120.000đ/giờ	Áp dụng khi xe nằm chờ đón khách về

Khách ở phía Ý Yên, Vụ Bản sang Đền Trần thì chặng gốc rẻ hơn chút, quãng 180.000đ - 220.000đ/khách, vì xe xuống nút Cao Bồ gần hơn. Bảng giá đầy đủ cả tuyến xem trong bài kinh nghiệm đặt xe và bảng giá Hà Nội - Nam Định.

Đi ghép hay bao xe cho đêm này

Ngày thường, câu trả lời tuỳ số người. Riêng đêm Khai ấn, nhà xe nghiêng hẳn về bao xe — xin nói rõ lý do chứ không phải vì bao xe đắt hơn.

Đi ghép là đi chung với người lạ, mà đêm đó không ai đoán trước được mình rời khu lễ hội lúc mấy giờ. Người muốn về lúc 1 giờ, người nán tới 4 giờ. Ghép hai nhóm lệch nhau là chắc chắn có người phải chờ trong giá rét. Bao xe thì cả nhóm là một khối, xe nằm chờ đúng bạn, muốn về lúc nào thì về.

Phép tính cũng không chênh nhiều như tưởng: nhóm 4 người đi ghép hết 800.000đ - 1.000.000đ một chiều, trong khi bao trọn xe 4 chỗ là 900.000đ - 1.200.000đ. Chênh vài trăm nghìn cho cả nhóm, đổi lấy sự chủ động trong cái đêm mà chủ động là thứ quý nhất. Đi lẻ một hai người thì xe ghép Hà Nội đi Nam Định vẫn hợp lý, chỉ cần thống nhất giờ về với điều phối ngay từ lúc đặt.

Chuyện phí giữ xe chờ và chuyến sau 22h30

Hai khoản này hay khiến khách bất ngờ nên nói trước cho minh bạch. Thứ nhất, xe nằm chờ bạn suốt đêm ở vành ngoài thì tính phí giữ xe chờ 80.000đ - 120.000đ/giờ — tài xế thức cùng bạn, xe không chạy được việc gì khác. Thứ hai, khung giờ chạy bình thường của tuyến là 5h đến 22h30; chuyến sau 22h30 nhận theo yêu cầu, tính giá bao xe hoặc có phụ thu, mà đêm Khai ấn thì gần như mọi chuyến về đều rơi vào khung này. Cứ hỏi thẳng điều phối tổng tiền trọn gói cả đi lẫn về ngay lúc đặt.

Cấm đường quanh đền: xe dừng được tới đâu

Phần này quan trọng hơn cả phần giá, vì nó quyết định đêm của bạn dễ chịu hay vất vả. Nguyên tắc chung không đổi qua các năm: càng gần giờ Tý, vòng cấm càng rộng. Ban tổ chức phân luồng từ xa, hướng xe vào các bãi gửi quanh khu vực, còn đường sát đền dành cho người đi bộ. Sơ đồ mỗi năm mỗi khác nên bài này không vẽ ra — nhưng hệ quả với bạn luôn giống nhau:

• Bạn sẽ đi bộ. Ít thì mươi phút, đông thì lâu hơn. Hãy coi đây là chuyện mặc định chứ đừng coi là sự cố.
• Xe không chờ được ngay chỗ vừa thả bạn xuống. Tài xế phải đi tìm chỗ đỗ hợp lệ, nên điểm đón về gần như chắc chắn khác điểm thả.
• Điểm hẹn phải chốt trước và phải cụ thể. "Chỗ nãy anh thả em" là câu vô nghĩa lúc 3 giờ sáng giữa dòng người. Hãy chọn một mốc cố định, dễ tìm, dễ gọi tên.
• Sóng điện thoại có thể chập chờn khi hàng vạn người dồn vào một khu. Hẹn cứng giờ và điểm ngay từ lúc xuống xe, coi như điện thoại sẽ không gọi được.

Kinh nghiệm của tài xế quen tuyến: lúc thả khách, hai bên đứng lại đúng ba mươi giây chốt điểm đón và giờ đón, chụp một kiểu ảnh chỗ đứng làm bằng. Ba mươi giây đó tiết kiệm hàng tiếng đồng hồ về sau.

Mẹo tránh tắc của người chạy tuyến

Không mẹo nào biến đêm Khai ấn thành đêm vắng, nhưng có những cách làm nó bớt cực đi rõ rệt.

• Đi sớm hẳn, đừng đi vừa đủ. Xuất phát từ Hà Nội đầu giờ chiều 14 thay vì chập tối. Bạn tới nơi lúc đường còn thở được, kịp ăn bát phở, ngắm đền lúc chưa chật người.
• Hỏi tài xế về phương án QL1A cũ. Khi cao tốc và nút Liêm Tuyền ùn, đi QL1A qua Thường Tín, Phú Xuyên, Đồng Văn, Phủ Lý rồi rẽ QL21 tuy chậm hơn trên lý thuyết nhưng nhiều khi lại về sớm hơn. Tài xế quen tuyến tự biết cân, bạn đừng giục họ bám cao tốc bằng mọi giá.
• Về sáng sớm 15 thay vì về ngay sau lễ. Thu xếp được chỗ nghỉ, ngủ vài tiếng rồi sáng ra thong thả về thì tránh trọn đợt dồn toa lúc rạng sáng. Chiều Nam Định lên Hà Nội vốn có chuyến sớm từ 4 giờ sáng nên khung này lúc nào cũng sẵn xe.
• Mặc ấm hơn mức bạn nghĩ là đủ, và đi đôi giày cuốc bộ được. Đứng ngoài trời tháng Giêng từ nửa đêm tới rạng sáng khác hẳn với đi từ nhà ra xe.
• Mang theo tiền mặt lẻ. Gửi xe, mua lễ, ăn đêm — nhiều chỗ đông quá thì quét mã cũng chậm.

Ghé Tháp Phổ Minh khi trời còn sớm

Đây là gợi ý nhà xe hay nói với khách đi lần đầu, và gần như ai nghe theo cũng cảm ơn. Tháp Phổ Minh nằm ngay gần Đền Trần, cũng thuộc Lộc Vượng: ngọn tháp cổ từ thời Trần, nhiều tầng, đứng lặng lẽ trong khuôn viên chùa. Nếu Đền Trần đêm Khai ấn là chỗ ồn ào nhất Nam Định thì Phổ Minh lúc chiều muộn lại là chỗ yên nhất — hai thứ ấy cách nhau vài phút đi bộ.

Vì vậy lịch trình hợp lý thường là: tới Lộc Vượng lúc chiều còn sáng, ghé Tháp Phổ Minh trước khi dòng người kịp đổ về, rồi mới sang Đền Trần. Bạn vừa xem được một di tích đáng xem lúc thong thả, vừa lấp đúng khoảng chờ tới giờ lễ mà nếu không có kế hoạch thì chỉ ngồi vạ vật.

Còn thừa thời gian, trung tâm Thành Nam cách đó không xa: Cột cờ Nam Định, chợ Rồng, và phở bò Nam Định ăn ngay tại đất tổ của nó. Mua kẹo Sìu Châu hay bánh gai Bà Thi làm quà thì nhớ mua lúc chiều — đêm về hàng đóng cả rồi.

Mấy lỗi khách hay mắc đúng đêm Khai ấn

Chỉ đặt chiều đi. Lỗi phổ biến nhất và trả giá đắt nhất. Khách nghĩ "về thì lúc nào chả có xe", trong khi đó chính là chiều khó nhất.

Hẹn giờ về quá cứng. Ngược với lỗi trên nhưng cũng gây khổ: khách chốt "1 giờ sáng đón" rồi thực tế 2 rưỡi mới ra tới nơi, xe nằm chờ, đôi bên cùng bực. Cứ nói thật rằng giờ về là ước chừng, để điều phối xếp phương án chờ ngay từ đầu.

Không báo số người thật. Đặt bốn ghế rồi tới lúc lên xe thành sáu người vì "tiện thể rủ thêm cô chú". Đêm đó không điều được xe bù đâu, xe nào cũng có khách của xe ấy.

Quên rằng có cả người già đi cùng. Ông bà đi lễ đầu năm là chuyện đẹp, nhưng quãng đi bộ và cái rét nửa đêm thì không đùa được. Nhà có người lớn tuổi, hãy cân nhắc đi ban ngày 15 để lễ và xin ấn thay vì cố chen đúng giờ Tý — lòng thành không đo bằng việc đứng chịu rét lúc nửa đêm.

Vài lời cuối

Khai ấn Đền Trần là một đêm đáng đi ít nhất một lần, nhưng không phải chuyến đi để ứng biến. Đêm đó vui hay mệt không nằm ở may rủi, mà nằm ở mấy việc khô khan bạn làm từ cả tuần trước: đặt xe sớm, đặt cả hai chiều, chốt điểm đón cụ thể, và chấp nhận rằng mình sẽ phải đi bộ một quãng.

Đi Khai ấn rồi thì nhiều khả năng đầu xuân sau bạn đi tiếp chợ Viềng — phiên chợ "mua may bán rủi" mùng 7 - 8 tháng Giêng, mỗi năm chỉ họp một đêm và cũng đông không kém. Kinh nghiệm đi phiên chợ đó cùng hội Phủ Dày, mời bạn đọc bài đi chợ Viềng, Phủ Dày đầu xuân.

Cần tính giúp lịch trình và tổng chi phí cả đi lẫn về cho nhóm mình, bạn cứ gọi hotline hoặc nhắn Zalo, nói rõ số người và giờ dự kiến. Riêng dịp Khai ấn, gọi càng sớm càng tốt — lời khuyên thật lòng, không phải câu chốt đơn.